Od 2023 roku polscy przedsiębiorcy muszą stosować się do przepisów wdrażających unijną dyrektywę SUP (Single-Use Plastics). Dla restauracji, cateringu i sklepów oznacza to koniec wielu jednorazowych produktów z plastiku – i pytanie, czym je zastąpić. Wyjaśniamy, co dokładnie obejmuje SUP, dlaczego „biodegradowalny plastik” wcale nie rozwiązuje problemu i dlaczego naczynia z liści Sal są w pełni zgodne z nowymi przepisami.
Czym jest dyrektywa SUP i od kiedy obowiązuje?
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/904, zwana dyrektywą SUP lub „plastikową”, ma ograniczyć wpływ jednorazowych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko. W Polsce wdrożono ją ustawą, która weszła w życie 24 maja 2023 roku. Od 1 stycznia 2024 roku obowiązuje opłata produktowa od niektórych opakowań, a od lipca 2024 roku – kary za brak alternatyw dla plastiku. To nie chwilowa moda, lecz trwała zmiana prawa obowiązująca w całej Unii.
Co dokładnie obejmuje SUP?
Przepisy działają na dwóch poziomach. Część produktów z tworzyw sztucznych została całkowicie zakazana, a na inne nałożono opłaty i obowiązek oferowania alternatyw. Zakazane jednorazowe produkty z plastiku to m.in.:
- talerze i sztućce jednorazowe (widelce, noże, łyżki, pałeczki),
- słomki i mieszadełka do napojów,
- patyczki higieniczne oraz patyczki do balonów,
- pojemniki na żywność i kubki na napoje ze styropianu (EPS).
Dodatkowo kubki na napoje i pojemniki na żywność z tworzyw sztucznych są objęte opłatą produktową oraz obowiązkiem proponowania klientom alternatyw – wielorazowych lub niezawierających plastiku.
„Biodegradowalny plastik” to wciąż plastik
To najczęstsze nieporozumienie. Dyrektywa SUP definiuje tworzywo sztuczne jako materiał zbudowany z polimeru, do którego mogły zostać dodane substancje dodatkowe. Z definicji wyłączone są wyłącznie polimery naturalne, które nie zostały zmodyfikowane chemicznie. Oznacza to, że popularne „bioplastiki” – np. PLA czy PHA – wciąż są traktowane jak tworzywo sztuczne i podlegają tym samym ograniczeniom. Podobnie papier lub karton z plastikową powłoką jest uznawany za częściowo plastikowy. Wiele produktów reklamowanych jako „eko” nie spełnia więc wymogów SUP.
Dlaczego naczynia z liści Sal są zgodne z SUP?
Talerze i miseczki Leaf No Trace powstają wyłącznie z opadłych liści drzewa Sal, formowanych ciepłem i ciśnieniem – bez kleju, powłok, barwników i bez grama plastiku. To niemodyfikowany chemicznie materiał naturalny, który znajduje się poza definicją tworzywa sztucznego w rozumieniu dyrektywy. W praktyce nie obejmują ich zakazy ani opłaty produktowe SUP, a po użyciu rozkładają się w kompostowniku w kilka tygodni. To realna alternatywa dla plastiku – nie kolejny „bioplastik” z gwiazdką.
Co to oznacza dla Twojej firmy?
Jeśli prowadzisz restaurację, catering, food trucka lub sklep, przejście na naczynia z liści to sposób, by jednocześnie spełnić wymogi prawa, uniknąć opłat i wzmocnić ekologiczny wizerunek. Sprawdź naszą ofertę hurtową dla gastronomii i HoReCa albo zajrzyj do sklepu po pełny asortyment.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Szczegółowy zakres obowiązków warto potwierdzić z aktualnym brzmieniem przepisów.
Zobacz też: Liście Sal vs liście palmowe · Ile czasu rozkłada się talerz z liścia? · Czy naczynia z liści do mikrofalówki? · Talerze z liści na wesele i komunię · Liście Sal, bagassa czy papier? Porównanie · Eko naczynia na grilla i piknik